Kesinti oranı ve kapsam
Otomatik Katılım Sistemi (OKS), 4632 sayılı Kanun'un ek 2. maddesi uyarınca 45 yaşını doldurmamış tüm çalışanları, işyerinin büyüklüğüne bakılmaksızın kapsıyor. İşveren, çalışanı işe başladığı veya sisteme dahil edildiği tarihte otomatik olarak bir emeklilik şirketinin planına yazdırmakla yükümlü.
Katkı payı, çalışanın prime esas kazancı ya da emekli aylığına esas tutarı üzerinden en az yüzde 3 oranında bordrodan kesilir; işveren bu tutarı ücretin ödendiği günü izleyen iş günü içinde ilgili emeklilik şirketine aktarmak zorundadır.
Cayma hakkı nasıl işler
Çalışan, sisteme dahil edildiği tarihten itibaren 2 ay içinde cayma hakkını kullanabilir. Bu süre içinde emeklilik şirketine başvurarak sistemden çıkan çalışanın o ana kadar kesilen tüm katkı payları, hiçbir kesinti yapılmadan kendisine iade edilir.
İki aylık süre dolduktan sonra da cayma mümkündür, ancak bu durumda birikim fondan derhâl nakde çevrilmez; hesap dondurulur ve tasfiye süreci farklı işler. Bu nedenle cayma kararının ilk iki ay içinde verilmesi çalışan için önemli bir fark yaratır.
2026'da değişen: devlet katkısı oranı yüzde 20'ye düştü
7 Ocak 2026 tarihli ve 33130 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 10811 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile, Türk parası cinsinden yapılan katkı payı ödemeleri için uygulanan devlet katkısı oranı, 1 Ocak 2026'dan itibaren geçerli olmak üzere yüzde 30'dan yüzde 20'ye düşürüldü.
Aynı kararla, cayma hakkını kullanmayıp sistemde kalan katılımcılara sağlanan ilave devlet katkısı tutarı da 1.000 TL'den 500 TL'ye indirildi. Devlet katkısı oranındaki bu düşüş, yıllık devlet katkısı üst sınırını da etkiliyor: 2026'da brüt asgari ücretin 12 katı olan 396.360 TL'nin yüzde 20'si üzerinden hesaplanan 79.272 TL, katılımcının yararlanabileceği azami yıllık devlet katkısı tutarı oldu.
İşverenin yükümlülükleri
İşveren, kapsamdaki her çalışanı süresi içinde sisteme dahil etmek, katkı payını doğru oranda ve doğru tutarda bordrodan kesmek, kesilen tutarı zamanında emeklilik şirketine aktarmak ve çalışanın cayma talebini geciktirmeden ilgili şirkete iletmekle yükümlüdür.
Katkı payının geç aktarılması veya hiç aktarılmaması, işveren için hem idari yaptırım hem de çalışana karşı hukuki sorumluluk doğurabilir; bu nedenle bordro sisteminin OKS kesintisini ücretle eş zamanlı ve otomatik olarak işlemesi önerilir.
Bordro ve İK için pratik sonuçlar
Devlet katkısı oranındaki düşüş, çalışanın birikimindeki devlet katkısı artış hızını yavaşlatacağından, İK ve bordro ekiplerinin çalışan bilgilendirme metinlerini -oryantasyon, bordro açıklama notları- güncel yüzde 20 oranına göre güncellemesi gerekir.
Yeni işe başlayan personel için 2 aylık cayma penceresi takibinin bordro veya İK yazılımında otomatik hatırlatıcıya bağlanması, hem çalışan haklarının korunması hem de işveren yükümlülüklerinin zamanında yerine getirilmesi açısından önerilir.
